Waarom worden de twee systemen door elkaar gehaald?
De afgelopen maanden is dezelfde vraag in verschillende varianten steeds weer opgedoken, van zowel klanten als partners: "Sinds wanneer is de elektronische CMR verplicht?" De vraag zelf is onjuist geformuleerd, en dat is precies wat de verwarring veroorzaakt.
Mensen halen twee totaal verschillende systemen door elkaar: de e-CMR, een digitaal transportdocument dat tussen particulieren circuleert, en RO e-Transport, een fiscaal controlesysteem dat wordt beheerd door ANAF. Deze verwarring kost bedrijven geld, omdat hun middelen verkeerd worden ingezet – tijd en budget worden geïnvesteerd in zaken die nog geen sanctie hebben, terwijl het reële risico onbeheerd blijft.
e-CMR versus RO e-Transport - Directe vergelijking
| Criterium | e-CMR | EN e-Transport |
|---|---|---|
| Beheerder | Particuliere partijen (vervoerder, verzender) | werveling |
| Juridische status in 2026 | optioneel | Verplicht vanaf 1 januari 2026 |
| Domein | Digitaal transportdocument | Fiscale controle |
| Juridisch kader | e-CMR-protocol (2019) + eFTI-verordening 2020/1056 | OPANAF 802/2022 |
| Boete voor niet-naleving | Nog geen sancties | Boete van 20.000 tot 100.000 lei + risico op inbeslagname |
| Relevante term | 9 juli 2027 (verplichte acceptatie door de autoriteiten) | Reeds van kracht |
De echte e-CMR is nog niet verplicht.
Roemenië is in 2019 toegetreden tot het e-CMR Protocol, maar tot juli 2026 blijft het daadwerkelijke gebruik ervan op de Roemeense markt minimaal. Er is geen functionerend nationaal e-CMR-platform en er bestaat geen wettelijke verplichting om het papieren document af te schaffen.
Op Europees niveau stelt de eFTI-verordening (2020/1056) een duidelijk tijdschema vast: vanaf januari 2026 kunnen digitale platforms zich voorbereiden op de ingebruikname, maar pas vanaf 9 juli 2027 zijn de autoriteiten in de lidstaten verplicht om transportdocumenten in elektronisch formaat te accepteren. De Europese Commissie zal pas in 2029 beoordelen of zij een volledige verplichting voor de gehele sector zal opleggen.
Wachten op een verplichting voor e-CMR dit jaar is dus tevergeefs - niemand legt die verplichting nog op. Het papieren CMR-formulier, in 3 originele exemplaren, blijft het juridisch geldige document.
RO e-Transport: Hier worden de sancties daadwerkelijk opgelegd
RO e-Transport, beheerd door ANAF, is vanaf 1 januari 2026 verplicht voor het vervoer van goederen met een hoog belastingrisico en voor internationaal transport.
Het mechanisme is eenvoudig te beschrijven, maar strikt in de uitvoering: voor elk transport wordt via het ANAF-platform een UIT-code gegenereerd, deze wordt naar de vervoerder verzonden en de chauffeur voert deze aan het begin van de rit in de mobiele app in. Zonder de UIT-code die bij de controle wordt getoond, is het transport niet legaal.
De boete voor het niet tonen van de UIT-code bedraagt tussen de 20.000 en 100.000 lei. In ernstigere gevallen kan dit leiden tot de confiscatie van de waarde van de niet-aangegeven goederen.
Omdat het een relatief nieuw systeem is, heeft UNTRR al melding gemaakt van daadwerkelijke technische problemen: de mobiele app crasht bij gebrek aan GPS- of GSM-signaal, er zijn inconsistenties tussen officiële richtlijnen en de wetgeving, en veelvoorkomende situaties in de praktijk – zoals het wisselen van trailers onderweg – zijn nog niet duidelijk geregeld.
Wat zijn de werkelijke kosten van de verwarring tussen de twee systemen?
Als een bedrijf zich voorbereidt op e-CMR en RO e-Transport negeert, is het reële risico een boete van 20.000 tot 100.000 lei voor één enkele onjuiste transportactie, plus het risico op inbeslagname van de goederen. Als daarentegen prioriteit wordt gegeven aan RO e-Transport en e-CMR wordt uitgesteld, is er niets te verliezen – er zijn immers nog geen sancties verbonden aan het niet gebruiken van e-CMR.
Dit betekent niet dat digitalisering moet worden genegeerd, maar dat middelen – tijd, budget, training van het team – moeten worden toegewezen op basis van de werkelijke risico's, en niet op basis van de volgorde waarin de termen in de branche worden gebruikt.
Bedrijven die zich vroegtijdig, vóór 1 januari, registreerden bij SPV en chauffeurs trainden, hebben de eerste maand van de aanvraagprocedure zonder problemen doorstaan. Degenen die tot de laatste week wachtten, kregen te maken met files, vrachtwagens die werden aangehouden voor controles en in sommige gevallen boetes die met twee dagen voorbereiding vooraf hadden kunnen worden voorkomen.